Temperatura w miejscu pracy – co mówią przepisy BHP?
Odpowiednia temperatura w pracy ma ogromne znaczenie dla zdrowia i komfortu pracowników. Dopuszczalne wartości muszą odpowiadać przepisom BHP. Mówią one, że temperatura powinna być adekwatna do rodzaju wykonywanej pracy i wysiłku fizycznego niezbędnego do jej wykonania. Obecne przepisy skupiają się na minimalnej temperaturze, ale zgodnie z zapowiedziami rządu wkrótce mają określać także dopuszczalną temperaturę maksymalną.
Jaka jest minimalna temperatura w miejscu pracy?
Minimalną temperaturę w pracy określa Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. 1997 nr 129 poz. 844). Zgodnie z przepisami temperatura w pomieszczeniach pracy nie powinna być niższa niż:
- 14 stopni Celsjusza przypadku ciężkiej pracy fizycznej – chyba że względy technologiczne na to nie pozwalają,
- 18 stopni Celsjusza w pomieszczeniach biurowych i tam, gdzie jest wykonywana lekka praca fizyczna.
Niska temperatura a praca na zewnątrz – na jakich zasadach?
W przypadku pracy poza budynkiem, pracownicy muszą mieć zapewnioną ochronę przed zagrożeniami związanymi z warunkami atmosferycznymi, takimi jak temperatura czy opady. Chociaż przepisy BHP nie określają minimalnej temperatury pracy na zewnątrz, pracodawca zobowiązany jest udostępnić pracownikom pomieszczenie, w którym mogą się ogrzać, zmienić przemoczone ubranie lub podgrzać posiłek. Temperatura w takich miejscach musi wynosić co najmniej 16 stopni Celsjusza.
Jeśli praca jest wykonywana w okresie zimowym, a wydzielenie specjalnego lokalu okazuje się niemożliwe, zatrudniający jest zobowiązany do zapewnienia źródła ciepła. Pracownikom przysługują także posiłki oraz napoje regeneracyjne, na zasadach wskazanych w specjalnym rozporządzeniu Rady Ministrów.
Ile wynosi maksymalna temperatura w miejscu pracy?
W przeciwieństwie do temperatury minimalnej, obowiązujące przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy nie określają temperatury maksymalnej. Ponieważ bardzo wysokie temperatury mogą stwarzać bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia pracowników, Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej pracuje nad nowymi regulacjami, które mogą wejść w życie od 2027 roku. Zmiany zakładają przede wszystkim:
- wprowadzenie limitów – do 35 stopni Celsjusza w pomieszczeniach i do 32 stopni Celsjusza na zewnątrz przy pracach fizycznych – oraz zakaz wykonywania pracy w przypadku ich przekroczenia (z wyjątkiem niektórych zawodów),
- wprowadzenie nowych obowiązków pracodawców, którzy będą musieli podjąć odpowiednie rozwiązania organizacyjne w przypadku przekroczenia określonych progów temperatury.
Nowelizacja jest na etapie projektu, dlatego założenia te mogą ulec zmianie. Na szczegóły rozwiązań trzeba zatem poczekać.
| Praca fizyczna w upale – jak zadbać o swoje bezpieczeństwo i zdrowie?
Wysoka temperatura a obowiązki pracodawców
Jednak już teraz przepisy uwzględniają pewne prawa pracownicze związane z wysoką temperaturą. Gdy przekroczy 25 stopni na zewnątrz lub 28 stopni w pomieszczeniu, pracodawca powinien zapewnić napoje. Do jego obowiązków należy również zapewnienie środków ochrony indywidualnej oraz organizowanie pracy z uwzględnieniem warunków pogodowych. W przypadku pracy w pomieszczeniu musi także zadbać o sprawność wentylacji i klimatyzacji oraz montaż rolet lub żaluzji pozwalających na zasłonięcie okien.
Czy można odmówić pracy w skrajnych temperaturach?
Jednym z podstawowych obowiązków pracodawcy jest zapewnienie zatrudnianym osobom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Jako pracownik, zgodnie z art. 210 Kodeksu pracy, masz prawo odmówić dalszego wykonywania obowiązków, jeśli warunki panujące w miejscu pracy zagrażają zdrowiu. Przed opuszczeniem stanowiska należy poinformować pracodawcę lub przełożonego o swoim zamiarze. Jeśli osoba decyzyjna nie zareaguje, możesz oddalić się z miejsca zagrożenia (ale nie z zakładu pracy).
Pamiętaj, że Twój sprzeciw wobec ignorowania zobowiązań przez pracodawcę nie może stanowić podstawy do zwolnienia dyscyplinarnego. W razie łamania przepisów BHP masz prawo zawiadomić Państwową Inspekcję Pracy. Wysokość kary pieniężnej za tego typu przewinienia może wynieść maksymalnie 30 tys. zł.
Przeczytaj także: Twoje prawa w pracy. Kiedy i jak zgłosić się do Państwowej Inspekcji Pracy?