Porady Życie zawodowe Prokrastynacja – nowa, groźna „choroba” cywilizacyjna
16.05.2017

Prokrastynacja – nowa, groźna „choroba” cywilizacyjna

16.05.2017
Autor wpisu Maja Gojtowska
Ocena treści
(4)

Praca? Oczywiście! Ale najpierw kawa, szybki przegląd pracy, sprawdzenie aktualności na Facebooku, a później opłacenie rachunków, telefon do przyjaciela i… tak mija cały dzień. Wielu powiedziałoby, że to lenistwo. Jednak wbrew pozorom jest jeszcze jedno wyjaśnienie. To prokrastynacja, czyli tendencja do odwlekania czynności, mimo teoretycznej możliwości ich realizacji. Czy jest to już choroba XXI wieku?

Co oznacza słowo „prokrastynacja”?

Jak informuje serwis brandongaille.com, z prokrastynacją, czyli chronicznym odkładaniem zadań na później, mierzy się dzisiaj jedna czwarta społeczeństwa. A w przypadku 1 na 5 osób skłonność do odwlekania wyraźnie wpłynęła na życie zawodowe, finansowe lub rodzinne. Z prokrastynacją ma do czynienia aż… 80 – 95% studentów, dlatego nazywana jest czasem… syndromem studenta. Prokrastynacja uznawana jest dziś wręcz za chorobę cywilizacyjną. Ma to związek z dynamicznym rozwojem nowych technologii, które są jednym z najlepszych rozpraszaczy naszej uwagi.

Po czym poznasz prokrastynację?

Na początku ofiara prokrastynacji podejmuje się wykonania danego zadania z entuzjazmem. Dopiero po pewnym czasie stwierdza, że musi odłożyć je w czasie. Nie robi tego jednak jednorazowo, a kilkakrotnie. Proces odkładania wydaje się trwać w nieskończoność, a przez ciągłe odwlekanie spada motywacja do realizacji danego projektu. Przeciąganie w czasie nasila uczucie zniechęcenia, a zadanie wydaje się jeszcze trudniejsze niż na początku. W końcu, najczęściej pod wpływem presji, jaką jest zbliżający się (lub przekroczony) termin zadanie zostaje wykonane… po łebkach. Zazwyczaj ma to negatywne konsekwencje… np. reprymendę ze strony szefa, klienta czy współpracownika. Wtedy osoba walcząca z prokrastynacją obiecuje sobie, że nigdy już tak nie postąpi i… przy najbliższej okazji powiela powyższy schemat.

Przyczyny odwlekania – skąd się bierze prokrastynacja?

Eksperci pozostają zgodni – trudno wskazać jeden, powodujący ją czynnik. Na pewno wśród nich są:

  • chroniczny lęk przed porażką – z prokrastynacją walczą często osoby, przed którymi w dzieciństwie stawiano zbyt wysokie oczekiwania, a dziś, już jako osoby dorosłe boją się porażki. Osoby odwlekające zadania w pracy często boją się też odpowiedzialności. Dużo łatwiej jest im wytłumaczyć sobie, że po prostu nie mieli na dane zadanie czasu, niż zmierzyć się z nim.
  • potrzeba dodatkowej stymulacji – może być nią stres. Takie osoby otrzymują go… odkładając rzeczy na ostatnią chwilę.
  • perfekcjonizm – a konkretnie zbyt szczegółowe przygotowanie się do wykonania danego zadania, że czasu nie starcza już … na jego wykonanie.

[link link="https://porady.pracuj.pl/zycie-zawodowe/uporzadkuj-swoja-prace/" newwindow="yes"] Jak uporządkować swoją pracę?[/link]

Grupa ryzyka – kto wykazuje skłonności do prokrastynowania?

Jak już wiemy, prokrastynacja to problem, który często dotyczy studentów, perfekcjonistów i osób poszukujących adrenaliny. Przedstawiciele wolnych, kreatywnych zawodów, którzy zwykle wykonują zadania w domu, również mogą się z nim zmagać. Jesteś w grupie ryzyka, jeśli prowadzisz blog, wykonujesz grafiki, projektujesz strony internetowe itd. Czy to oznacza, że prędzej czy później zaczniesz prokrastynować? Wiele zależy od Twojej motywacji, kompetencji organizacyjnych oraz od umiejętności formułowania celów.

Czy prokrastynacja to choroba?

Prokrastynacja nie bierze się z lenistwa i braku ambicji. U jej źródła często leży perfekcjonizm, lęk i brak wiary we własne możliwości – przekonuje nas o tym współczesna psychologia. Skłonność do odwlekania nasila się szczególnie wtedy, gdy masz przed sobą trudne, skomplikowane zadanie. Obawa przed porażką sprawia, że robisz wszystko, by nie przystąpić do realizacji przedsięwzięcia, a kiedy już zdobędziesz się na odwagę, działasz mniej efektywnie, niż byś mógł. Jak czytamy na blogu Psychologgia-plus.pl, prokrastynacja jest uznawana za zaburzenie psychiczne. Aby je pokonać, warto korzystać z terapii.

Prokrastynacja – jak z nią walczyć?

Jeśli nie chcesz poddać się terapii albo uważasz, że nie musisz tego robić, dowiedz się, jak radzić sobie z prokrastynacją „domowymi sposobami”:

  • Wszystkie zadania do wykonania (nawet te najmniejsze) zapisuj na kartce, w kalendarzu lub narzędziu do planowania pracy online (np. Trello). Zapisz listę i realizuj ją punkt po punkcie.
  • Duże zadania dziel na mniejsze – w ten sposób łatwiej będzie nad nimi zapanować.
  • Nie zakładaj, że zrobisz zbyt dużo w jeden dzień – powoduje to dodatkową presję i motywuje do… odkładania.
  • Zaczynaj od najtrudniejszych zadań. O takiej koncepcji mówi Brian Tracy w książce Zjedz tę żabę. Ogromna żaba to metafora zadania, za które powinniśmy się wziąć w pierwszej kolejności. Choć może nas zniechęcać czy odstraszać, lepiej go nie odkładać na później. „Połknięcie żaby” da nam satysfakcję, że najtrudniejsze i najważniejsze już za nami. Do zrobienia zostaną już tylko łatwiejsze rzeczy, a wraz z nimi pokusa do odkładania na później spadnie.

Sztuka zarządzania sobą w czasie – opanuj ją

Czas to jeden z najcenniejszych zasobów, jakimi dysponujesz. Warto go szanować i dążyć do wykonania planu, który chcesz zrealizować danego dnia. Dobrze jest czasami zdobyć się na spontaniczność, jednak ważne, by nie robić z tego filozofii życia. W przeciwnym razie możesz nie dojść do celu lub osiągniesz go znacznie później, niż zakładałeś.

Ile razy obiecywałeś sobie, że od jutra zaczniesz szlifować język obcy albo korzystać z aplikacji pomocnej przy porządkowaniu zadań? Warto wreszcie zrealizować te obietnice i wykorzystywać wszelkie sposoby pomocne przy realizacji planów. Jeśli nie odpowiadają Ci aplikacje, planuj na karteczkach, na tablicy suchościeralnej, ścianie pomalowanej farbą kredową itd. Znajdź metody i środki, które wydają Ci się najbardziej skuteczne.

[link link="https://porady.pracuj.pl/kariera-i-rozwoj/jak-dobrze-opracowac-liste-zadan-i-poprawic-efektywnosc-w-pracy/ " newwindow="yes"] Jak dobrze opracować listę zadań i poprawić efektywność w pracy?[/link]

Wyeliminuj „rozpraszacze”

Aby nie doświadczać spadków motywacji, odcinaj się od bodźców dochodzących z zewnątrz. Nie słuchaj muzyki, jeśli dźwięk utrudnia Ci koncentrację. Zwalczaj nawyk regularnego przeglądania stron internetowych w czasie pracy - w tym celu możesz po prostu odłączyć Internet lub wylogować się ze strony, którą regularnie odwiedzasz. Nie rozmawiaj ze współpracownikami na tematy niezwiązane z zadaniem, nad którym właśnie pracujesz.

[link link="https://porady.pracuj.pl/zycie-zawodowe/6-prostych-sposobow-dzieki-ktorym-poradzisz-sobie-z-rozpraszaczami-uwagi/ " newwindow="yes"] 6 prostych sposobów, dzięki którym poradzisz sobie z rozpraszaczami uwagi[/link]

Książki, które pomogą Ci przestać odkładać zadania „na jutro”

Lubisz czytać poradniki i wprowadzać w życie wskazówki, które w nich znajdujesz? To świetnie! Książki stanowią kolejne narzędzie pomocne w walce z prokrastynacją. Warto zwrócić uwagę na tytuły, takie jak np.:

  • Prokrastynacja. Odłóż odkładanie na zawsze, autor: P. Modzelewski
    Brakuje Ci motywacji, by walczyć z prokrastynacją? Przeczytaj książkę Piotra Modzelewskiego. Dowiesz się z niej , że nawyk odkładania zadań na później nie jest tożsamy z lenistwem. W trakcie lektury odkryjesz również powody, dla których prokrastynujesz. Otrzymasz też wskazówki, które pozwolą Ci zmienić postawę życiową.
  • Nawyk nieodwlekania, autor: S.J. Scott
    Odkładanie obowiązków na później sprawia, że stale tworzą się zaległości, które zniechęcają do działania. Wiesz, że zostało Ci niewiele czasu, dlatego odczuwasz coraz silniejszy stres w miarę zbliżania się terminów, które Cię obowiązują. To sprawia, że narasta lęk, który może Cię paraliżować. Steve Scott wyjaśnia, co zrobić, aby zapanować nad prokrastynacją i zacząć działać.
  • Sztuka odwlekania. Poradnik efektywnego guzdrania się, marudzenia i przekładania na później, autor: J. Perry
    Prokrastynacja może okazać się poważnym problemem, ale warto mieć dystans do kłopotów, z którymi się zmagasz. Lektura Poradnika efektywnego guzdrania się… pomoże Ci zaakceptować siebie takiego, jakim jesteś. Jeśli się polubisz, będziesz mógł po kolei eliminować wady, które Cię denerwują.

Ważne, abyś nie poprzestał na czytaniu. Zdobądź się na konkretne działania, wprowadzaj zmiany i obserwuj efekty swoich wysiłków. Dzięki temu Twoje życie zawodowe stanie się bardziej owocne i satysfakcjonujące. Ujarzmiaj prokrastynatora, który w Tobie drzemie i osiągaj coraz lepsze wyniki.

Ciekawe, czy są wśród Was prokrastynatorzy?

 

Oceń artykuł