Porady Życie zawodowe Pracoholik – czy może być pracownikiem idealnym?
09.08.2013

Pracoholik – czy może być pracownikiem idealnym?

09.08.2013
Autor wpisu Agnieszka Dobosz
Ocena treści
(5)

Gdzie kończy się zawodowa pasja albo poczucie obowiązku, a zaczyna pracoholizm? Czy myślenie o służbowych mailach podczas weekendowej wycieczki zdarza się każdemu, a może to sygnał, że należy zgłosić się do terapeuty? 12 sierpnia przypada Dzień Pracoholika – sprawdźcie, komu grozi uzależnienie i czy pracoholik… nadaje się do pracy.

Pracoholik - co to znaczy?

W Polsce problem nie zawsze traktowany jest poważnie – w języku potocznym pracoholik bywa synonimem zaangażowanego i ambitnego pracownika. Tymczasem pracoholizm to choroba, która może skończyć się tragicznie. Nieodparta pokusa oddawania się obowiązkom zawodowym o każdej porze dnia i nocy to uzależnienie, które może okazać się tak samo destrukcyjne jak nałóg alkoholowy, narkotykowy, tytoniowy itp. Nie zmienia to jednak faktu, że osoba zmagająca się z pracoholizmem nie potrafi myśleć o niczym, co nie ma związku z pracą. Nie dostrzega już celu swoich działań – pracuje po to, by pracować. Przyjęcie takiej postawy i brak odpoczynku mogą wywoływać niepokojące objawy i poważne dolegliwości zdrowotne dotyczące zarówno sfery psychicznej, jak i fizycznej.

Perfekcjonisto, uważaj!

Kto jest najbardziej narażony na uzależnienie od pracy? Jak twierdzą psychologowie, determinujące są cechy charakteru. Szczególnie narażone są osoby ambitne i perfekcjoniści, dla których sukces zawodowy jest głównym wyznacznikiem szczęścia. Wiąże się to z życiem prywatnym, które dla osób najbardziej podatnych na uzależnienie jest zdecydowanie na drugim miejscu. Pracoholizm rzadko dotyka pracowników na stanowiskach podstawowych, dotyczy raczej menedżerów albo dyrektorów.

[link link="https://porady.pracuj.pl/zycie-zawodowe/szukasz-pracy-oto-5-cech-bez-ktorych-ani-rusz/" newwindow="yes"] Szukasz pracy? Oto 5 cech bez których ani rusz![/link]

Zabójcze nowe technologie

Jak pokazują niedawne międzynarodowe badania przeprowadzone przez firmę Accenture, wyjątkowo podatna na pracoholizm jest kadra kierownicza firm związanych z nowymi technologiami – 40% z ich menedżerów uważa się za pracoholików, a ponad 80% pracuje w weekendy. Jeśli więc jesteś menedżerem w firmie technologicznej i w dodatku uważasz siebie za osobę z ambicjami – strzeż się!

Pracoholizm a skłonność do uzależnień

Niektórzy ludzie wykazują większą skłonność do wpadania w nałogi niż inni. U takich osób jedno uzależnienie może pociągać za sobą kolejne. Pracoholik może być uzależniony nie tylko od pracy, ale jednocześnie również od leków, papierosów, nowych technologii, hazardu itd. Warto poznać swoją osobowość i jak najwcześniej zidentyfikować ewentualną skłonność do uzależnień. Wiedzę można czerpać np. z artykułów publikowanych na stronie Instytutu Psychologii Zdrowia Polskiego Towarzystwa Psychologicznego.

Skutki pracoholizmu

Mogłoby się wydawać, że osoba, która przedkłada pracę ponad życie osobiste i zainteresowania, a także oddaje jej cały swój czas, będzie tytanem wydajności i pracownikiem miesiąca. Nic bardziej mylnego. Pracoholizm wywołuje efekty, takie jak:

  • Spadek kreatywności
    Praca ponad siły obniża zdolność tworzenia. Zmęczony organizm, dodatkowo osłabiony przez stres i problemy zawodowe, nie jest zdolny wykrzesać z siebie energii pozwalającej snuć nowe plany i wdrażać ciekawe pomysły. W zawodach, takich jak dziennikarz, pisarz czy marketingowiec, kreatywność stanowi jedną z podstawowych kompetencji, a jej brak może być równoznaczny z utratą pracy.
  • Spadek koncentracji
    Nadmiar zadań i brak odpoczynku uniemożliwiają skupienie uwagi na zadaniach. W przypadku osób przemęczonych wykonywanie obowiązków może trwać znacznie dłużej niż to konieczne.
  • Niska efektywność
    Przemęczenie przekłada się także na spadek wydajności. W efekcie pracoholik spędza w pracy znacznie więcej czasu niż to konieczne. Świadomość, że pracuje się nieefektywnie, powoduje silny dyskomfort i bynajmniej nie ułatwia wyjścia z uzależnienia od pracy.

Choroby i zaburzenia

Jak czytamy w artykule autorstwa dr. Jacka Bucznego, zamieszczonym na blogu SWPS:
Badania polskie wykazały, że pracoholizm wiąże się z pogorszeniem zdrowia, myślami samobójczymi, a także z zahamowaniem działań prozdrowotnych, co może narażać osoby dotknięte tym problemem na różne choroby.
Zaburzenia snu, choroby serca i układu krążenia, lęki, bezsenność, depresja – to zaledwie kilka problemów zdrowotnych, na które może uskarżać się pracoholik.

Pracoholizm po japońsku

Pracoholizm nie jest problemem zachodniego świata. Karoshi, czyli śmierć z przepracowania, to problem społeczny Japonii, a ostatnio także Chin. W społeczeństwie, gdzie praca 14 godzin dziennie nie jest niechlubnym wyjątkiem, przepracowanie prowadzi do przedwczesnej śmierci tysięcy ludzi rocznie. Karoshi dotyka bardzo często osób młodych – media donoszą o ofiarach nawet dwudziestoletnich.

[link link="https://porady.pracuj.pl/kariera-i-rozwoj/co-kraj-to-etos-pracy-jak-pracuja-przedstawiciele-roznych-narodowosci/" newwindow="yes"] Jak pracują przedstawiciele innych narodowości?[/link]

Czy pracoholik to dobry pracownik?

Jeśli jesteś pracodawcą i myślisz, że zatrudnienie pracoholika to rozwiązanie idealne – będzie bez marudzenia siedział po godzinach i pracował w weekendy za normalną stawkę – to jesteś w błędzie. Osoby uzależnione od pracy nie potrafią zazwyczaj efektywnie pracować w zespole. Źle znoszą stres i nie umieją obiektywnie wycenić ilości pracy, której się podejmują – przyjmą każde zadanie, ale niekoniecznie już dobrze je wykonają. Pracoholik będzie miał też prędzej czy później kłopoty zdrowotne. Wygląda więc na to, że daleko mu do pracownika idealnego.

[link link="https://zarobki.pracuj.pl/porady-zarobkowe/7-cech-charakteru-ktore-cenia-pracodawcy " newwindow="yes"] 7 cech charakteru, które cenią inni pracodawcy?[/link]

Czy warto być pracoholikiem?

Pracoholizm, jak każde uzależnienie, pociąga za sobą szereg negatywnych skutków. Dotyczą one nie tylko pracownika, ale również jego rodziny. Osoby uzależnione od obowiązków często tracą niezliczoną liczbę godzin na coś, co nie przynosi oczekiwanych rezultatów. Cierpi na tym zarówno ich wydajność, jak i poczucie własnej wartości, które jest budowane na wątłej podstawie. To rodzi kolejne negatywne skutki, takie jak np. izolacja społeczna. Pracoholik nie ma czasu ani energii na to, by dbać o relacje z bliskimi. W efekcie traci wsparcie społeczne i staje się jeszcze bardziej podatny na negatywne konsekwencje uzależnienia od pracy.

Jak pomóc pracoholikowi?

Przyczyny pracoholizmu tkwią głównie w charakterze pracoholika. Aby pomóc mu wydostać się z nałogu, warto zachęcać go do zmiany nawyków i udzielić wsparcia w budowaniu zdrowego poczucia własnej wartości. Dobrze jest korzystać z możliwości, takich jak:

  • Urlop
    Dni wolne przeznaczone na odpoczynek to nie fanaberia, ale coś, co zdecydowanie Ci się należy. Nie ma znaczenia, czy spędzasz je w domu, czy na wycieczce – ważne, byś wypoczął i nabrał energii niezbędnej do realizowania kolejnych wyzwań . Nie rezygnuj z wakacji na rzecz dodatkowej pracy. Jeśli nie będziesz regularnie wypoczywać, prędzej czy później stracisz siły i będziesz zmuszony skorzystać z długotrwałego zwolnienia lekarskiego z powodu wyczerpania organizmu.
  • Terapia
    Aby pokonać pracoholizm i wrócić do normalnego życia, dobrze jest korzystać z fachowej pomocy. Wykwalifikowany i doświadczony psycholog wskaże Ci narzędzia sprzyjające odzyskaniu równowagi psychicznej. Jeśli zdecydujesz się na terapię poznawczo-behawioralną, nauczysz się zmieniać swoje szkodliwe nawyki. Dowiesz się również, jak wyrażać uczucia, panować nad stresem i zarządzać sobą w czasie.
  • Wsparcie psychiczne
    Poproś o pomoc, kiedy praca zaczyna odgrywać główną rolę w Twoim życiu i staje się jego sensem. Ważne, żebyś uzyskał wsparcie rodziny i przyjaciół, grupy terapeutycznej, lekarza, psychologa itp. Nie musisz radzić sobie ze wszystkim sam. Pokonanie uzależnienia w pojedynkę może okazać się wręcz niewykonalne.

Pracoholizm uniemożliwia efektywne wykonywanie obowiązków, dlatego nie służy ani firmie, ani pracownikowi, ani jego bliskim. Osoby, które zmagają się z tym problemem, potrzebują fachowej pomocy i życzliwości innych ludzi, by wydostać się ze szkodliwych schematów i odzyskać stabilność emocjonalną.

Jak myślicie, czy pracoholizm to choroba cywilizacyjna przyszłości?

Oceń artykuł