Ocena pracownicza – krytyka czy pochwała?

Kategoria
Życie zawodowe

Autor wpisu
admin
Kategoria: Życie zawodowe

woman with glasses skeptically looking at you through magnifying glassKonstruktywna krytyka, sprecyzowane zadania i określone terminy – jak skutecznie dokonać okresowej oceny pracowniczej, aby cykliczne spotkania na linii szef-podwładny owocowały sukcesem zespołu i całej firmy? Doradza dr Paulina Sobiczewska, psycholog, kierownik SWPS Training.

 

Ocenianie pracowników wydaje się prostym, przejrzystym i rutynowym zadaniem. Nic bardziej mylnego.

 

Ocena idealna

Oceny roczne, kwartalne, półroczne czy miesięczne to czasami zbyt ogólne hasło dla pracowników. Warto wcześniej członkom zespołu podać kryteria oceny. Często przełożeni wynoszą jeszcze ze szkoły przekonanie, że obserwacja zachowań i postępów danej osoby, a w razie potrzeby złapanie na „gorącym uczynku” jest lepszym sposobem na egzekwowanie efektów pracy niż profesjonalne wyrażenie oczekiwań i podsumowanie ich spełniania w firmie. To błąd. Podobnie jak ograniczanie oceny jedynie do krytyki i zapominanie o wartości pochwał.

Ludzie bardzo chętnie spełniają oczekiwania innych, pod warunkiem przejrzystości zasad i rozumienia ich znaczenia. Każdy pracownik powinien znać przedmiot oceny, jej częstotliwość i dokładne reguły.

Szef powinien też stosować się do zasad konstruktywnej krytyki.

 

Konstrukcja dobrej krytyki:

  • Nie odnosi się personalnie do osoby, lecz mówi o jej zachowaniu.
  • Nie stygmatyzuje człowieka, nie obniża jego poczucia wartości lecz stara się zmotywować do poprawy.
  • Koncentruje się na faktach, nie opiniach.
  • Pokazuje możliwości rozwiązania problemu, nie analizuje bez końca samego problemu.

 

Usystematyzowany proces oceniania nie zwalnia przełożonych od udzielania bieżącej informacji zwrotnej. Managerowie często uciekają przed tym zasłaniając się okresową oceną, mówiąc, że w odpowiednim momencie pracownik otrzyma wszystkie potrzebne opinie. Takie podejście działa na szkodę nie tylko pracownika, który na bieżąco nie może zweryfikować swojego zachowania, ale i firmy, która zbyt długo zwlekając z egzekwowaniem popraw jakości pracy może doprowadzić do pogorszenia swojego funkcjonowania, a także konieczności ostatecznego rozwiązania umowy i szukania nowego pracownika.

 

Co jeśli ocenom okresowym w firmie daleko od ideału?

Jak przyjmować krytykę, nawet jeśli rozmówca nie potrafi jej przekazać w odpowiedni sposób? Często zdarza się, że pracodawcy nie radzą sobie z odpowiednim komunikowaniem krytyki. Aby przyjąć ją jak zwykłą informację zwrotną, należy ją potraktować jak prezent – czasami brzydko opakowany i nieadekwatny do sytuacji. Mimo nieodpowiedniego stylu, retoryki i zawartości należy zwyczajnie podziękować i wykazać zainteresowanie, co znajduje się „w środku”. Tak jak w przypadku prezentu można się też zastanowić, co autor miał na myśli, postarać się wyciągnąć jak najwięcej korzyści. Może jednak przyda się w rozwoju…

 

4 najczęściej popełniane błędy pracodawców

  • Nagromadzenie problemów – brak bieżącej informacji o jakości pracy pracownika może skutkować buntem lub depresją.
  • Uwypuklanie negatywnej informacji zwrotnej – marginalizowanie pozytywnej oceny pracownika źle wpływa na jego motywację do pracy.
  • Niedostosowanie komunikatu do odbiorcy.
  • Polityka „niezapowiedzianej kartkówki” – ocena pracownicza jest pretekstem do złapania osoby „na gorącym uczynku”, nie jest poprzedzona informacją, co będzie podlegało ocenie.

 

Jak się przygotować do oceny pracowniczej?

  • Dokonać „rachunku sumienia” – określić swoje sukcesy i porażki.
  • Spojrzeć w przyszłość – zastanowić się, jak może przebiegać rozmowa.
  • Założyć, że rozmowa z przełożonym da pogląd na to, jak inni nas widzą.
  • Nastawić się na rozwój – precyzować usłyszane stwierdzenia, dopytywać, zastanawiać się, co można zmienić, szukać rozwiązań, myśleć przyszłościowo.
  • Wysłuchać, a nie dyskutować. Pierwsza reakcja może być podyktowana emocjami, które nie sprzyjają konstruktywnej rozmowie.

 

Autorka: dr Paulina Sobiczewska – kierownik SWPS Training, psycholog, kierownik studiów podyplomowych Praktyczna Psychologia Motywacji w Szkole Wyższej Psychologii Społecznej

Czytaj więcej na blogu: http://www.swps.pl/strefa-psyche/blog-strefy-psyche

Oceń artykuł


Narzędzia