Porady Życie zawodowe Koronawirus a praca – co warto wiedzieć?
05.03.2020  | 4 min czytania

Koronawirus a praca – co warto wiedzieć?

05.03.2020  | 4 min czytania
Autor wpisu Pracuj.pl
Ocena treści
(3)

Rozprzestrzenianie się wirusa SARS-CoV-2 powodującego chorobę COVID-19 wywołuje falę strachu, obaw i niepewności. Pojawia się też wiele wątpliwości dotyczących praw i obowiązków pracodawców i osób zatrudnionych w firmie. Czy szef może skierować pracownika na badania albo nakazać mu wykonywanie pracy poza biurem? Dowiedz się więcej!

Koronawirus – jakie pytania zadają pracownicy?

Liczne przypadki zarażenia wirusem SARS-CoV-2 odnotowano nie tylko w Azji, ale i w krajach europejskich. Ze względu na rozprzestrzenianie się koronawirusa pracownicy zastanawiają się, jakie są ich prawa oraz obowiązki związane z zaistniałą sytuacją. Wśród kwestii wywołujących najwięcej wątpliwości znajdują się te, które dotyczą podróży służbowych, urlopów i pracy zdalnej.

• Czy muszę poinformować pracodawcę, gdzie byłem na urlopie?

Pracownik nie musi informować pracodawcy o tym, w jaki sposób spędza swój urlop wypoczynkowy. To, gdzie wyjeżdża na wakacje, jest kwestią prywatną, z której nie ma obowiązku tłumaczyć się szefowi. Warto natomiast mieć na uwadze to, że zgodnie z przepisami prawa pracy pracodawca ma za zadanie zapewnić osobom zatrudnionym w firmie bezpieczne oraz higieniczne warunki pracy. Może zapytać zatem, czy w ostatnim czasie pracownik nie przebywał w miejscu, gdzie odnotowano dużo przypadków zarażenia wirusem SARS-CoV-2 – w takiej sytuacji ma na względzie zdrowie wszystkich osób pracujących w firmie. Pracownik nie musi natomiast odpowiadać na takie pytanie.

Urlop na żądanie w pytaniach i odpowiedziach

• Czy pracodawca może wysłać mnie na urlop lub zlecić pracę zdalną?

Może zdarzyć się tak, że pracownik przebywał w miejscu, gdzie występuje wysokie ryzyko zarażenia koronawirusem. W takiej sytuacji pracodawca nie może nakazać podwładnemu, by wykorzystał urlop wypoczynkowy. Może zlecić mu natomiast wykonywanie pracy zdalnie. Takie rozwiązanie jest zgodne z przyjętą specustawą dotyczącą chorób zakaźnych. Zgodnie z dokumentem pracodawca ma prawo zlecić pracownikowi realizowanie obowiązków poza biurem w celu zapobiegania rozprzestrzenianiu się wirusa.

Co powinieneś wiedzieć zanim pójdziesz na zwolnienie lekarskie?

• Czy mogę odmówić wyjazdu na delegację?

Pracownik, który ma w planach wyjazd służbowy w miejsce, gdzie odnotowano dużą liczbę zarażeń wirusem SARS-CoV-2, może zrezygnować z delegacji. Ma obowiązek jak najszybciej poinformować o podjętej decyzji swojego pracodawcę, co wynika z art. 210 § 1 kodeksu pracy. Zgodnie z tym przepisem, jeśli warunki pracy nie odpowiadają przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia pracownika albo gdy wykonywana przez niego praca grozi takim niebezpieczeństwem innym osobom, to pracownik ten może powstrzymać się od świadczenia pracy. Musi natomiast niezwłocznie poinformować o tym przełożonego. Nie ma wątpliwości, że wspomniany fragment ustawy można zastosować w sytuacji wyjazdu służbowego w miejsce, gdzie występuje wzmożone ryzyko zarażenia koronawirusem.

• Czy pracodawca może wysłać mnie na badania dodatkowe?

Przepisy prawa pracy jasno określają, jakim badaniom (wstępnym, okresowym i kontrolnym) podlega pracownik i w jakich sytuacjach należy je wykonywać. Nie oznacza to jednak, że wykonanie dodatkowych badań jest zabronione – jeśli pracownik wyrazi zgodę na taką formę zapobiegania rozprzestrzenianiu się choroby, może udać się do lekarza.

Jakie są konsekwencje błędu w zwolnieniu lekarskim?

• Czy pracodawca może odmówić udzielenia urlopu ze względu na ryzyko zarażenia koronawirusem?

Pracownik nie musi mówić pracodawcy o tym, w jaki sposób chce wykorzystać swój urlop wypoczynkowy. Może jednak dojść do sytuacji, w której do szefa dotrą informacje, gdzie dana osoba planuje wyjechać. Nawet jeśli jest to miejsce, w którym odnotowano dużą liczbę zarażeń wirusem SARS-CoV-2, nie może to stanowić powodu nieudzielenia pracownikowi urlopu wypoczynkowego.

Źródło: https://www.pip.gov.pl/pl/wiadomosci/108072,wyjasnienia-pip-w-zwiazku-z-koronawirusem.html#

Koronawirus – obowiązki pracodawcy

Jednym z najważniejszych obowiązków pracodawcy jest zapewnianie pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy – świadczy o tym art. 15 kodeksu pracy. Wynika z tego, że szef powinien zadbać o to, by w firmie znajdowały się różnego rodzaju środki ochronne, które zmniejszą ryzyko rozprzestrzeniania się wirusa, m.in. płyny do dezynfekcji. Oprócz tego wskazane jest poinformowanie pracowników o tym, jakie działania profilaktyczne należy podejmować w takiej sytuacji. Warto przypomnieć o konieczności częstego mycia rąk oraz unikania dotykania okolic oczu, ust i nosa nieumytymi dłońmi. Wątpliwości budzi kwestia obowiązków pracodawcy związanych z kosztami leczenia koniecznego z powodu zarażenia się wirusem podczas podróży służbowej. Pracownikowi przysługuje zwrot udokumentowanych kosztów leczenia, jeśli jest on zatrudniony w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej. Zgodnie z § 19 rozporządzenia w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej, w przypadku choroby powstałej podczas zagranicznej podróży pracownikowi przysługuje zwrot udokumentowanych niezbędnych kosztów leczenia za granicą. Zwrotowi nie podlegają koszty zakupu leków, których nabycie nie było konieczne.

Specustawa ws. koronawirusa – ważne informacje dla pracowników

2 marca 2020 r., w godzinach wieczornych, Sejm uchwalił ustawę dotyczącą zapobiegania chorobom zakaźnym oraz ich zwalczania. Dokument ten wprowadzono w życie w celu zmniejszenia zagrożenia zdrowia publicznego, m.in. w przypadku rozprzestrzeniania się wirusa powodującego chorobę COVID-19. Dzięki wprowadzeniu nowych przepisów pracodawca może zlecić pracownikowi wykonywanie pracy zdalnie, aby przeciwdziałać wystąpieniu zakażenia u większej liczby osób. Z kolei pracującym rodzicom, którzy w zaistniałej sytuacji muszą sprawować opiekę nad dzieckiem z powodu zamknięcia przedszkola, szkoły lub innej instytucji, do której uczęszcza dziecko, przysługuje dodatkowy zasiłek (za okres nie dłuższy niż 14 dni). Pozostałe przepisy zawarte w ustawie dotyczą m.in. możliwości ustalania cen wyrobów medycznych przez ministra zdrowia.

 

Oceń artykuł