Porady Kariera i rozwój Etapy wypalenia zawodowego
28.02.2019 | 5 min czytania

Etapy wypalenia zawodowego

28.02.2019 | 5 min czytania
Autor wpisu Pracuj.pl

Niechęć do pracy, rozdrażnienie, obniżenie efektywności, zaniżona samoocena – wypalenie zawodowe odbiera radość i sprawia, że sama myśl o obowiązkach to udręka. Ważne, by zareagować możliwie szybko, jeśli zaobserwujemy u siebie niepokojące objawy.     

Zły dzień może przytrafić się każdemu, także osobie, która czuje się w pracy jak ryba w wodzie. Gorzej, jeśli jest to długotrwały stan, który wynika np. z nadmiernie wysokich oczekiwań i bolesnej konfrontacji z rzeczywistością. W książce „Pomaganie męczy” Jorg Fengler przedstawił zjawisko „burnout” w dziesięciostopniowej skali. Stadia wypalenia zawodowego wyróżnione przez autora to:

  1. Uprzejmość i idealizm
  2. Przepracowanie
  3. Uprzejmość przychodząca z coraz większym trudem
  4. Poczucie winy
  5. Coraz większy wysiłek, by zachować uprzejmość i wywiązywać się z obowiązków
  6. Brak sukcesów
  7. Bezradność
  8. Utrata nadziei
  9. Wyczerpanie, awersja do zadań, apatia, złość i sprzeciw
  10. Wypalenie:

- oskarżanie siebie

- sarkazm

- reakcje psychosomatyczne

- powtarzające się nieobecności w pracy

- nieprzemyślana rezygnacja z pracy

10 symptomów wypalenia zawodowego

Pogorszenie relacji, spadek efektywności

W psychologii występują różne modele wypalenia. Dużą popularność zyskała koncepcja Christiny Maslach, według której wypalenie zawodowe odnosi się do trzech wymiarów i rozwija się w określonej kolejności. W opracowaniu zamieszczonym na stronie KPRM (https://dsc.kprm.gov.pl/sites/default/files/pliki/15.pdf) przedstawiono objawy wypalenia wyróżnione przez Christinę Maslach:

  • Wyczerpanie emocjonalne

Uczucie zmęczenia i towarzyszące mu dolegliwości psychosomatyczne sprawiają, że nie możemy skoncentrować się na obowiązkach, a w skrajnych przypadkach mamy poważne trudności, żeby zmobilizować się do wyjścia do pracy. Odczuwamy senność, zaczynamy częściej chorować i wskutek tego coraz częściej jesteśmy nieobecni.

  • Depersonalizacja

Wypalenie odciska piętno również na relacjach z innymi ludźmi. Nie chcemy pomagać im w rozwiązywaniu problemów. Traktujemy klientów, pacjentów czy współpracowników chłodno i cynicznie oraz mamy skłonność do obarczania ich winą.

  • Obniżenie jakości i wydajności pracy

Negatywne emocje, jakich doświadczamy w pracy, sprawiają, że nie odczuwamy satysfakcji, a nawet towarzyszy nam poczucie klęski. Dyskomfort powoduje, że zaczynamy unikać spotkań z klientami itd.

Jak radzić sobie z wypaleniem zawodowym?

Przemęczenie i zniechęcenie mogą wywołać katastrofalne skutki, dlatego lepiej zapobiegać wypaleniu zawodowemu, niż je „leczyć”. Warto nauczyć się łagodzić napięcie, które towarzyszy nam w pracy, np. przygotowując się do zadań i zdobywając nowe kompetencje. Dobrze jest także szukać pomocy, np. rozmawiać z psychologiem, a także sięgać po literaturę fachową i poradniki. Tytuły, na które warto zwrócić uwagę:

  • Anna Dyląg, Radzenie sobie ze stresem
  • Aleksander Perski, Poradnik na czas przełomu: o stresie, wypaleniu oraz drogach powrotu do życia w równowadze
  • Dale Carnegie, Jak pokonać zmartwienia i poradzić sobie ze stresem

8 nieoczywistych sposobów radzenia sobie ze stresem

Kreator CV: stwórz za darmo w 3 prostych krokach skuteczne i profesjonalne CV
Stwórz CV

Oceń artykuł